Hoe speelt humor een rol bij het beter herinneren en delen van politieke informatie?

humor en politieke informatie

Zeker in en rond verkiezingstijd is het van belang voor politici dat de kiezer weet waar hun partijen voor staan. Dan is het natuurlijk noodzakelijk dat mensen informatie kunnen herinneren. En nog fijner is het als mensen politieke informatie delen met anderen. Hoe zorg je ervoor dat dit optimaal gebeurt? Welke rol speelt humor daar bijvoorbeeld bij?

De rol van humor bij herinneren en delen van politieke informatie

Uit onderzoek blijkt dat humor een belangrijke rol zou kunnen spelen bij het herinneren van politieke informatie (Young, 2017). Daarbij is humor in deze context alles dat als grappig wordt ervaren door de ontvanger van een bericht. Tevens wijst onderzoek uit dat humor ook een rol kan vervullen bij een verhoogde waarschijnlijkheid van het delen van politieke informatie (Hirst & Echterhoff, 2012). Dat delen van informatie is belangrijk, omdat mensen bij politieke informatie vaak afgaan op opvatten van familie, vrienden en collega’s (Katz, 1957).

Hoe zit het echt?

Tot op heden is er weinig wetenschappelijk onderzoek gedaan om daadwerkelijk de rol van humor in relatie tot herinneren en delen van politieke informatie aan te tonen. Coronel, O’Donnell, Pandey, Delli Carpini en Falk (2021) zijn in dit gat gesprongen. Daarbij gaan ze er vanuit dat mensen humorvolle politieke informatie kunnen inzetten om sociale doelen te bereiken. Bijvoorbeeld om een gesprek om gang te krijgen en te houden. Of om ongemakkelijke situaties uit de weg te gaan door politieke informatie te brengen met een kwinkslag.

Mentalizing

Voor het bereiken van sociale doelen met humor, lijkt ook mentalizing een belangrijke rol te spelen. Mentalizing wordt in de wetenschap gezien als het nadenken over overtuigingen, intenties en attitudes van anderen (Frith & Frith, 2003). Dit proces zou goed gerelateerd kunnen zijn aan humor. Wanneer jij het idee hebt dat iemand anders iets grappig of leuk zal vinden, ben je waarschijnlijk eerder geneigd om datgene te delen met hem of haar.

Humorvolle politieke informatie eerder gedeeld

De eerste bevinding van de onderzoekers was dat proefpersonen in het onderzoek eerder een humorvolle boodschap deelden met anderen dan hard nieuws (nieuws dat niet humoristisch is). Dat gold vooral voor delen via e-mail of social media, niet voor face-to-face communicatie.

Humorvolle politieke informatie beter herinnerd

De tweede bevinding van Coronel et al. (2021) was dat mensen beter in staat zijn om politieke informatie te herinneren wanneer dat op een humoristische manier is gebracht. Wanneer een boodschap feitelijk en zonder humor wordt overgedragen, is de kans kleiner dat mensen zich dit op langere termijn nog kunnen herinneren.

Humorvolle politieke informatie stimuleert mentalizing

Een derde bevinding uit het onderzoek was dat humorvolle politieke informatie processen in het brein op gang brengt die te maken hebben met mentalizing. Dit was niet het geval bij informatie zonder humor. Dat zou betekenen dat iets humoristisch de kans vergroot dat je actief gaat nadenken hoe iemand anders over dezelfde boodschap zou denken. En dat kan weer leiden tot het sneller delen van informatie.

Humor van groot belang

Uit het beschreven onderzoek blijkt dat humor een cruciale rol speelt bij het herinneren en delen van politieke informatie. Je herinnert humorvolle politieke informatie beter, hersenactiviteit voor mentalizing wordt gestimuleerd en je bent eerder geneigd een boodschap te delen. De achterliggende vraag van het onderzoek ‘kan humorvolle politieke informatie zorgen voor het vervullen van sociale doelen?’ lijkt daarmee bevestigend beantwoord te kunnen worden.

Politici: maak gebruik van humor

Als humor zo’n belangrijke rol speelt bij politieke informatie, is het voor politici van belang om vaker humor in te zetten. Iets dat grappig is, wordt sneller gedeeld en beter herinnerd. Natuurlijk speelt jouw eigen politieke opvatting wel een rol en moet een humorvolle boodschap niet je eigen standpunten onderuit halen. Maar over het algemeen heeft humor in je politieke boodschap dus vooral positieve effecten. En humor maakt het debat ook nog eens toegankelijker voor een groter publiek. Doen dus!

Satirische programma’s

Vraag is dan nog wat de rol is van satirische politieke programma’s. Programma’s als Zondag met Lubach of Even tot hier zetten humor in om juist de politiek te bekritiseren. Met daarbij de kans dat juist iets negatiefs over jouw persoon of partij beter onthouden wordt en meer gedeeld. Aan de politieke partijen de taak om serieuze inhoud dus zelf vaker met humor te brengen, zodat dat ook weer opgepakt kan worden door satirische programma’s. Dat werkt beter dan kil en zakelijk een boodschap over te brengen.

Meer weten over dit onderwerp of andere artikelen op deze site? Stuur me een mail.

Bronnen

Coronel, J. C., O’Donnell, M. B., Pandey, P., Delli Carpini, M. D. & Falk, E. B. (2021). Political humor, sharing and remembering: insights from neuroimaging. Journal of communication, 71, 129-161.

Hirst, W. & Echterhoff, G. (2012). Remembering in conversations: the social sharing and reshaping of memories. Annual review of psychology, 63. 55-79.

Katz, E. (1957). The two-step flow of communication: an up-to-date report on an hypothesis. Public opinion quarterly, 21, 61-78.

Young, D. G. (2017). Theories and effects of political humor: discounting cues, gateways and the impact of incongruities. In: K. Kenski & K. H. Jamieson (Eds.) The Oxford Handbook of political communication. Oxford: Oxford University Press, 871-884.

Marc Wessels

Ik heb Communicatie- en Informatiewetenschappen gestudeerd met een specialisatie in bedrijfscommunicatie. Ik verzorgde eerder de marketingcommunicatie van het Taalcentrum-VU en werk tegenwoordig als communicatieadviseur bij Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden. Op deze blog vertaal ik als communicatiespecialist interessante en aansprekende communicatieonderwerpen van de theorie naar de praktijk.