Communiceren via pictogrammen, wat werkt en wat niet?

pictogrammen communiceren

Het lijkt inmiddels oneindig lang geleden, maar de coronatijd ligt pas twee jaar achter ons. En weet je nog hoe er toen veelal werd gecommuniceerd? Er werd ingespeeld op de sociale norm, samen krijgen we corona onder controle. Dat had ook in zich dat er een collectief gevoel werd opgeroepen om gezamenlijk tot een aanpak te komen. Maar daarnaast werd er veelvuldig gebruik gemaakt van pictogrammen. En daarover gaat dit artikel. In communicatie en marketing kom je veel pictogrammen tegen, omdat het een gemakkelijke manier is om iets snel uit te beelden. Maar hoe communiceer je eigenlijk het best via pictogrammen?

Gesorteerde of ongesorteerde pictogrammen

Om dit artikel goed te begrijpen, is het van belang om het verschil te kennen tussen gesorteerde en ongesorteerde pictogrammen. Bij gesorteerde pictogrammen hebben we het over een opeenvolging van hetzelfde symbool, samengevoegd in één en dezelfde afbeelding. Bij een ongesorteerd pictogram gaat het over verschillende attributen die weliswaar één afbeelding vormen, maar niet direct verband houden met elkaar. Om het te verduidelijken, staan hieronder twee voorbeelden. Links is ongesorteerd, rechts is gesorteerd.

communiceren pictogrammen

Informatie presenteren

Wanneer je informatie wilt presenteren, is het van belang hoe je dat doet. Of het nu gaat om tekst of afbeeldingen, de manier van aanbieden bepaalt grotendeels wat de ontvanger er wel of niet mee gaat doen. Dat geldt ook voor pictogrammen. Gaurav, Shrivastava en Ece Tolun (2023) hebben hier onderzoek naar gedaan in de context van attitude. Ze wilden weten wanneer mensen optimistischer en enthousiaster waren over een boodschap, bij gesorteerde of ongesorteerde pictogrammen. Immers, het blijkt dat pictogrammen optimisme kunnen opwekken

Proporties en waarschijnlijkheden

Als het gaat informatie over proporties en waarschijnlijkheden, voeren merken of deskundigen vaak pictogrammen op. Daarmee is het namelijk in één oogopslag duidelijk wat er wordt bedoeld. Uit het onderzoek van Gaurav et al. blijkt dat mensen optimistischer worden wanneer numerieke informatie wordt gepresenteerd met gesorteerde pictogrammen dan wanneer dit gebeurt met ongesorteerde pictogrammen. Daarnaast schatten ontvangers hun eigen kansen hoger in om iets te kunnen uitvoeren als de informatie gepresenteerd wordt met gesorteerde pictogrammen.

Marketingtoepassing

Vooral voor de marketingwereld heeft dit resultaat vele mogelijkheden. Hoe vaak hoor je bijvoorbeeld in een reclame voorbij komen ‘8 op de 10 deskundigen is fan van dit product!’? In een dergelijk geval is het dus verstandig om een pictogram te laten zien van acht deskundigen bij elkaar. Dan denk je gelijk een stuk positiever over het aangeboden product.

Juist ongesorteerde pictogrammen gebruiken

Andersom kun je natuurlijk ook gebruikmaken van de informatie uit het onderzoek van Gaurav et al. Dan gaat het bijvoorbeeld over gezondheidsinformatie. Neem het nieuws dat steeds minder kinderen worden gevaccineerd waardoor de algehele vaccinatiegraad afneemt. En dat vervolgens weer gevolgen heeft voor de hoeveelheid kinderen die ziek worden. Dat wil je dan juist niet presenteren in een gesorteerde pictogram, iets wat op televisie juist wel vaak gebeurt. Denk maar aan de nieuwsitems waarbij 100 poppetjes ingetekend staan en er vervolgens een X aantal worden ingekleurd. Als je dat doet, zijn mensen optimistischer over het nieuws, ongeacht de boodschap.

Vervolgvragen pictogrammen

Er is nu wat meer bekend over de communicatieve kracht van pictogrammen, maar zeker nog niet alles. Zo verwachten de onderzoekers dat er ook effecten kunnen zijn van de grootte van een pictogram of bijvoorbeeld de kleur ervan. Of dat ook daadwerkelijk zo is, zal verder onderzocht moeten worden. Maar weet in ieder geval dat de manier van presenteren van informatie via pictogrammen dus invloed heeft op hoe jij over een product of nieuwsbericht denkt.

Meer weten over dit onderwerp of andere artikelen op deze site? Stuur me een mail.

Bronnen

Jain, G., Shrivastava, S., & Tolun, Z. E. (2023). How pictogram arrangements impact consumer optimism and judgments. Journal of Marketing Communications, 1–17.

Door Marc Wessels

Ik ben communicatiespecialist met een focus op overheidscommunicatie, bedrijfscommunicatie en digitale communicatie. Op deze site vertaal ik wetenschappelijke communicatieartikelen naar praktijkvoorbeelden en leg ik aan de hand van voorbeelden uit hoe communicatie in de praktijk werkt. Meer weten? Neem contact op!