Case: verbruik minder water, maar hoe dan?

verbruik waterHet is droog in Nederland. Sinds begin juni is er nauwelijks regen gevallen en ook de komende tijd lijkt het nog warm en droog te blijven. Reden voor de grote waterbedrijven om op te roepen om zuiniger om te gaan met het water. Volgens de media hielp deze oproep en werd er inderdaad minder water gebruikt, maar werkt deze manier van communiceren eigenlijk wel? En hoe zou het nog beter kunnen?

Waarom moeten we minder water verbruiken?

Waterbedrijf Vitens is een van de bedrijven die op heeft geroepen om minder water te verbruiken. Ga je naar hun site, dan krijg je direct te zien dat de vraag naar water veel hoger is dan het aanbod. Met als gevolg een lagere waterdruk in een aantal regio’s. Maar wat gebeurt er als we toch teveel water blijven verbruiken? Raakt het water dan op? Mogen we alleen nog op gezette tijden douchen? Geen van de waterbedrijven slaagt er goed in om uit te leggen wat het gevolg is van verhoogd waterverbruik. Terwijl het juist belangrijk is om dat toe te lichten. We moeten weten wat de gevolgen zijn, om ons gedrag te veranderen.

Media: verbruik minder water

De media namen de oproep van de waterbedrijven massaal over. Het is bijna onmogelijk om het bericht om minder water te verbruiken niet te hebben gelezen of gehoord. Maar in veel media miste er een belangrijk element. Hoe verbruik je dan minder water? En dat terwijl de waterbedrijven vrijwel allemaal tips online hebben staan hoe je daadwerkelijk je verbruik terugbrengt naar het minimale. Juist bij het beogen van een gedragsverandering is het belangrijk dat je ook hulpmiddelen aandraagt om het gedrag uit te voeren.

Gezondheidsgedrag veranderen

Phua (2011) heeft onderzocht hoe je mensen kunt helpen om verslavend gezondheidsgedrag te veranderen. Het onderzoek ging weliswaar over stoppen met roken, maar is redelijk goed te kopiëren naar het teveel gebruiken van water. Hulpmiddelen zijn volgens zijn onderzoek essentieel, zodat mensen weten hoe ze daadwerkelijk hun gedrag kunnen veranderen. Dat kan in de vorm van een telefoonnummer, een website, een postadres of een andere hulplijn. In het geval van het waterverbruik is het dus belangrijk dat de media wijzen op de tips die worden aangedragen door de waterbedrijven.

Consistent verhaal

Ook is het belangrijk bij voorlichting dat er een consistent verhaal wordt uitgedragen. Als je wilt dat mensen bepaald gedrag uitvoeren, moet je de boodschap blijven herhalen. Dan is het niet verstandig om ineens te melden dat het wel meevalt met het watertekort. De Volkskrant schreef woensdag 18 juli dat er nog water genoeg is. Natuurlijk weten we dat allemaal, maar als je juist probeert mensen minder water te laten verbruiken, moet je niet tegelijkertijd vertellen dat het allemaal wel meevalt met het watertekort. Als je een dergelijk bericht leest, voel je er waarschijnlijk weinig voor om korter te douchen of even niet de tuin te sproeien.

Breng positief nieuws

Wat wel helpt is berichten delen dat mensen daadwerkelijk minder water verbruiken. Of het nu waar is of niet, als we lezen dat er minder water wordt verbruikt, ga je dit waarschijnlijk zelf ook doen. Dat heeft te maken met de sociale norm. Mensen zijn geneigd om gedrag te kopiëren van anderen, omdat ze niet uit de pas willen lopen. We doen van nature wat sociaal wenselijk is. Als je leest dat er minder water verbruikt wordt, neem je aan dat dat het sociaal gewenste gedrag is en zul je het gedrag sneller overnemen.

Sociale norm, groepsgedrag

Ook speelt hier het groepsgevoel mee. We hebben allemaal last van de droogte en willen liever niet korter douchen of een verminderde waterdruk hebben. Maar als we samen wat minder water verbruiken, kunnen we de negatieve gevolgen zoveel mogelijk beperken. En hoe fijn is het dat jij daar aan kunt meehelpen? Naast het volgen van de sociale norm, leven we namelijk het liefst in groepen. Waarschijnlijk kijk jij voor het waterverbruik ook om je heen. Sproeit de buurman de tuin elke dag of juist niet? Wast hij nog steeds gewoon z’n auto of kan dat wel even wachten? Natuurlijk begint goed gedrag bij jezelf, maar je omgeving heeft grote invloed.

Verbruik minder water met deze tips

De komende weken blijft het warm en droog en is het dus nog steeds belangrijk dat je niet teveel water verbruikt. Hoe dan? Met bijvoorbeeld deze tips van Vitens. Het zou goed zijn als de media de tips ook massaal delen, dan weten mensen veel beter hoe ze hun gedrag kunnen aanpassen.

Meer weten over dit onderwerp of andere artikelen op deze site? Stuur me een mail.

Bronnen

Phua, J. J. (2011). The influence of peer norms and popularity on smoking and drinking behavior among college fraternity members: A social network analysis. Social Influence, 6, 1 – 17.

 

Marc Wessels

Ik ben begonnen met de bachelor Communicatie- en Informatiewetenschappen aan de VU in Amsterdam. Om me meer te verdiepen in bedrijfscommunicatie heb ik de gelijknamige master gevolgd aan de Radboud Universiteit in Nijmegen. Daar heb ik ook mijn vaardigheden op het gebied van online communicatie en crisiscommunicatie ontwikkeld. Ik verzorg nu de marketingcommunicatie van het Taalcentrum-VU en op deze blog vertaal ik als communicatiespecialist interessante en aansprekende communicatieonderwerpen van de theorie naar de praktijk.